Stałą wystawę plenerową w byłej kwaterze Hitlera, ukazującą tragiczne konsekwencje nazizmu oraz to, że zbrodnicze decyzje nazistowskie podejmowane były m.in. w Wilczym Szańcu, przygotuje w Gierłoży Muzeum II Wojny Światowej z Gdańska.

Poinformował o tym Główny Konserwator Zabytków, wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Żuchowski.

Dodał, że stałą ekspozycję plenerową na trasie zwiedzania bunkrów "Wilczego Szańca" stanowić będą dwustronne plansze przedstawiające funkcjonowanie nazistowskiego państwa.

Podkreślił, że z uwagi na atrakcyjność turystyczną tego miejsca i znaczenie historyczne, merytoryczny wkład w tę wystawę będzie miało Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Zdaniem wiceministra to właśnie ta instytucja jest odpowiednio przygotowana, by taką ekspozycję naukowo-historyczną przygotować.

Powstanie w Gierłoży historycznej ścieżki edukacyjnej przedstawiającej tragiczne skutki ideologii nazistowskiej dla Niemiec, Polski i Europy zapowiadał wiceminister Żuchowski w lutym. Jego zdaniem dotychczasowa formuła udostępniania turystom obiektu nie w pełni przedstawiała historyczny kontekst tego miejsca. Jak wskazywał brakowało pełnego przekazu ukazującego zbrodnicze efekty ideologii nazistowskiej.

Jak podkreślał Żuchowski, pomysł na plan ochrony Gierłoży powstał z chwilą nagłośnienia przez media przetargu na 20-letnią dzierżawę Wilczego Szańca. Przetarg ogłosiło nadleśnictwo Srokowo, które w imieniu Skarbu Państwa poszukiwało dzierżawcy, po wygaśnięciu umowy z poprzednim.

Przetarg na dzierżawę obiektu wygrał dotychczasowy dzierżawca - spółka Wilcze Gniazdo. Podpisując umowę na prowadzenie obiektu zobowiązała się ona do współpracy z ministerstwem kultury w zakresie poprawy formuły udostępniania Wilczego Szańca zwiedzającym.

Wilczy Szaniec (Wolfschanze), położony w lasach w okolicach Kętrzyna, był w latach 1941-1944 kwaterą główną Adolfa Hitlera. Był to zamaskowany w lesie kompleks ok. 200 budynków: schronów i baraków. W jego skład wchodziły również dwa lotniska, elektrownia, dworzec kolejowy, ciepłownie, centrale dalekopisowe.

Kwatera miała powierzchnię 250 ha i otoczona była pierwotnie zasiekami, a następnie także polem minowym. Co kilkaset metrów ustawione były kilkunastometrowej wysokości drewniane wieże obserwacyjne, a także stanowiska ciężkich karabinów maszynowych.

W Gierłoży 20 lipca 1944 roku płk Claus von Stauffenberg dokonał nieudanego zamachu na Hitlera.

Dziś Gierłoż to jedna z wielkich atrakcji turystycznych Mazur, odwiedza ją rocznie od 180 tys. do 200 tys. turystów z Polski i zagranicy.