W skansenach znajdują się ocalałe, przeniesione z regionu, czasem zrekonstruowane zabudowania chłopskie, mieszczańskie, dworskie, młyny, kuźnie, tartaki, wiatraki, warsztaty tkackie, szewskie, bednarskie, kapliczki, drewniane kościółki i cerkwie, autentyczne stare sprzęty, narzędzia, urządzenia, instrumenty, meble i ozdoby. Wprawiają w zadumę, zachwyt, zdziwienie. Milusińscy z niedowierzaniem dowiadują się, że niegdyś nie było telewizorów, zabawek mechanicznych ani nawet prądu.

Dla dzieci przeświadczonych, że wszystko dookoła pochodzi ze sklepu i supermarketu, olśnieniem są przedmioty własnoręcznie wykonane przez naszych prapradziadków, ot choćby garnki, szmaciane lalki, haftowane stroje, bibułkowe kwiaty, sznurowane albo lniane woreczki, które dziś zastąpiono wszędobylskimi foliówkami. Wszystko jest takie inne i wyjątkowe: żelazko ma duszę, w poduszkach jest pierze, naczynia są ze słomy, a konie noszą buty - przynajmniej te na Kaszubach.

Wiele zabytkowych zagród i osad ma urokliwe położenie, wokół rozpościerają się zagajniki, poletka, ogródki z płotami (a na nich oczywiście suszą się gary), trasy spacerowe, nierzadko z placem zabaw, są kawiarenki, cukiernie, lodziarnie i sklepiki z mnóstwem oryginalnych pamiątek. W powietrzu unosi się zapach ziół, trawy, malw. A jeśli do tego dodamy możliwość przejażdżki na kucyku, bryczką albo rejs pychówką - okaże się, że wizyta w skansenie to najlepsza wakacyjna przygoda.

Można ją przeżyć w każdym rejonie naszego kraju. Parki etnograficzne należą najczęściej do muzeów, jest też kilka prywatnych (np. zagroda państwa Jachimków w Guciowie, Muzeum Ludowe Rodziny Brzozowskich w Sromowie).

Dla dzieci znudzonych klasycznymi muzeami skanseny są prawdziwą frajdą. Tym większą, że pracownicy - entuzjaści kultury ludowej - to kopalnie wiedzy o dawnych zwyczajach i rzemiosłach. Nie lada gratka dla wszystkich Stasiów Pytalskich, którzy teraz będą wiedzieć, co to kleszczka, kierzynka, kądziel, barcie, dzieże, klumpy. Tajemna wiedza niemal jak z "Indiany Jonesa"!

Muzea etnograficzne na świeżym powietrzu ożywiają za sprawą pracowników przebranych w stroje z epoki, zwierzątek w zagrodach, a przede wszystkim imprez folklorystycznych, takich jak wesela, zapusty, kiermasze, dożynki, wykopki, miodobranie, kopanie torfu, pokazy wypieków, rzeźbiarstwa, plecionkarstwa, garncarstwa.

Największym powodzeniem cieszą się imprezy w skansenach archeologicznych z replikami średniowiecznych zabudowań i sprzętów. W Centrum Słowian i Wikingów w Wolinie można - niemal jak za dotknięciem czarodziejskiej różdżki - przenieść się do osady sprzed tysiąca lat, pobawić się na "historycznym" placu zabaw, w sopockim Grodzisku zobaczyć walkę rycerską na miecze i topory, a w Biskupinie strzelać z łuku i kuszy, przyglądać się pracom kowali, kaletników, garncarzy i wziąć udział w produkcji dziegciu i smoły według prastarych metod. Tutejsze drewniane konstrukcje osady sprzed 2,7 tys. lat, bogate eksponaty i festiwale archeologiczne to arcyciekawa lekcja dziejów naszych przodków.