Gregoriańskie Muzeum Etruskie

Na Kaplicy Sykstyńskiej i Pinakotece muzea w Watykanie się nie kończą. Co więcej, tłumy turystów ustawiają się przed nimi w kilometrowe kolejki, podczas gdy w pozostałych miejscach panuje zupełnie inna atmosfera. Czas odłączyć się od wycieczek i odkryć resztę muzeów watykańskich. Gregoriańskie Muzeum Etruskie obejmuje łącznie 22 sale, a pierwszą część nazwy zawdzięcza swojemu fundatorowi – papieżowi Grzegorzowi XVI. Gromadzi natomiast zabytki wydobywane od 1828 roku z pozostałości miast Etrurii. Znajdujące się tu przedmioty pochodzą z okresu między IX a I w. p.n.e. i opowiadają historię bogatej kultury etruskiej. Czym jednak ona była? To właśnie za jej pośrednictwem do Rzymu wędrowały najwspanialsze osiągnięcia greckich polis. Bez niej Imperium prawdopodobnie nie osiągnęłoby tak wysokiego poziomu w sztuce i filozofii i miałoby zupełnie inny system wierzeń. Warto zwrócić uwagę na salę XVI, gdzie znajdują się przedmioty z okresu rzymskiego. Można tu zobaczyć część ołtarza Kybele i Attis.

Gregoriańskie Muzeum Egipskie

Papieżowi Grzegorzowi świat zawdzięcza także Gregoriańskie Muzeum Egipskie. Starożytny Egipt wzbudzał zainteresowanie kościelnych dostojników ze względu na rolę, jaką odegrał Piśmie Świętym. W dziewięciu salach Muzeum znajdują się także przedmioty pochodzące ze starożytnej Mezopotamii i Syropalestyny. Duże wrażenie robi sala V, w której znajdują się posągi faraonów z okresu od 2000 r. p.n.e do 100 roku n.e. Zobaczycie tu także takie zabytki jak Głowa Mentuhotepa II oraz posąg królowej Tuyi (przybranej matki Mojżesza). W sali VIII zgromadzono natomiast tabliczki z pismem klinowym z Mezopotamii.

Sale Rafaela

Chętnie odwiedzane są także Sale Rafaela, znajdujące się na drugim piętrze Pałacu Papieskiego. W Sali Konstantyna uwagę przyciągną wspaniałe freski. Nie są one dziełem samego Rafaela – wykonali je jego uczniowie na podstawie instrukcji zmarłego przed końcem pracy mistrza. W Sali Heliodora dawniej odbywały się prywatne audiencje papieskie. Tutejsze freski mają znaczenie polityczne – podkreślają ochronę, jaką Bóg zapewniał przez lata zagrożonemu Kościołowi w różnych momentach historii. Nazwa sali pochodzi od jednego z fresków przedstawiającego wygnanie Heliodora. Początkowe i najsłynniejsze freski Rafaela znajdują się w  Sali Sygnatury.

Apartamenty Borgiów

Za salami Rafaela znajdują się Apartamenty Borgiów, wiążące się z osobą Aleksandra VI, postaci, wokół której narosło wiele kontrowersji. Choć Aleksander VI nie ukrywał swojej słabości do kobiecych wdzięków (a także swoich licznych dzieci), kładł nacisk na działalność dobroczynną i ochronę dziedzictwa kulturowego. Ród Borgiów przez lata był symbolem okrucieństwa i rozpusty, ale wbrew legendom, członkowie rodu nie popełnili wszystkich zbrodni, o które są oskarżani. Mimo wszystko jednak apartamenty papieża Borgi działają na wyobraźnię. Pokoje zostały bogato ozdobione freskami Pinturicchiego, są też miejscem przechowywania wielu nowoczesnych dzieł sztuki, autorstwa m.in. Chagalla, Van Gogha i Bacona.

Pio Clementino

Kolejnym ważnym muzeum jest Pio Clementino. Nazwa wzięła się od Piusa i Klementyna – dwóch papieży, którzy zapoczątkowali tutejszą kolekcję. W Sali Apoxyomenosa zobaczycie kopię pochodzącej z IV w. p.n.e rzeźby autorstwa Lizypa, a także słynnego Apolla i Perseusza z głową Meduzy. Kolejne są Sala Zwierząt, Sala Posągów i Sala Masek – tutaj można podziwiać między innymi Afrodytę z Knidos. Z kolei w Sali Greckiego Krzyża znajdują się dwa duże sarkofagi - pierwszy należał do św. Heleny, drugi natomiast do Konstantyny. Centrum sali zajmuje mozaika z III wieku, przedstawiająca popiersie Minerwy z fazami księżyca (IV w n.e).

Biblioteka Watykańska

Do Watykańskich Muzeów zalicza się także Biblioteka Watykańska, najstarszy i najbogatszy zbiór książek w Europie. W Sali Sykstyńskiej można podziwiać niezwykle wiekowe dzieła, między innymi manuskrypt biblii z IV wieku oraz dzieła Wergiliusza i Cycerona. Biblioteka to także Muzeum Sztuki Chrześcijańskiej oraz Gabinet Medali. Co ciekawe, Biblioteka powstała w wyniku porządków w Tajnych Archiwach Watykańskich – kiedy oddzielano dzieła literackie, naukowe i religijne od dokumentów i korespondencji.

Muzeum Misyjno-Etnologiczne

Kościół katolicki prowadzi misje w niemal każdym zakątku świata. Dlatego nie powinno się omijać Muzeum Misyjno-Etnologicznego. Powstało ono stosunkowo niedawno, z inicjatywy papieża Piusa XI i do roku 1963 działało w Pałacu Laterańskim, później natomiast zostało przeniesione do Watykanu. Kolekcja stopniowo wzbogacała się o dary, które otrzymywali poszczególni papieże od osób prywatnych i misjonarzy. Obecnie jest podzielona na cztery obszary zgodnie z regionami pochodzenia przedmiotów (Afrykę, Amerykę, Azję, Oceanię). W Muzeum można podziwiać aż 100 000 zabytków. W zbiorze znajduje się między innymi numizmatyka chińska, przedmioty kultu ludów Nowej Gwinei oraz prehistoryczne szczątki pochodzące z Brytyjskiej Szkoły Archeologii w Jerozolimie.

Kiedy zwiedzać Muzea Watykańskie?

Zbiory muzeów watykańskich można oglądać od poniedziałku do soboty w godzinach 9 -18. Cena biletu wstęp do całości kompleksu wynosi 16 euro i niestety nie obejmują ich darmowe wejścia w ramach Roma Pass. Muzea są otwarte także w każdą ostatnią niedzielę miesiąca – wtedy zbiory zobaczycie od 9 do 14, a wstęp jest darmowy, warto więc zaplanować rzymski city break pod koniec miesiąca. Czasami muzea otwierają się także nocą – przeważnie wiosną i wakacje można cieszyć się muzeami w atmosferze znacznie spokojniejszej niż na co dzień.