Przygotowywana przez leśników trasa ma umożliwić turystom zwiedzanie schronów i innych umocnień dawnej Pozycji Szczycieńskiej, która w pierwszej połowie ub. wieku stanowiła fragment linii obronnych osłaniających Prusy Wschodnie. Ścieżka edukacyjno-historyczna ma kształt pętli o długości 4 km i przebiega przez lasy w pobliżu wsi Połom przy drodze krajowej nr 59 z Warszawy na Mazury.

Już wcześniej wiele osób, które przyjeżdżały w te okolice interesowało się bunkrami. Nie mamy zbyt wiele zabytków kultury materialnej, więc taka ścieżka będzie lokalną atrakcją. Chcemy, żeby była gotowa jeszcze przed sezonem turystycznym - wyjaśnia zastępca nadleśniczego ze Spychowa Maciej Ligocki.

Nadleśnictwo już dwa lata temu zleciło inwentaryzację wszystkich zachowanych obiektów obronnych na swoim terenie. Do końca kwietnia wnętrza schronów mają być uprzątnięte, a zarośla przed wejściami do nich wycięte. Potem wzdłuż trasy zostaną ustawione tablice informacyjne, prezentujące historię tej pozycji obronnej oraz wyposażenie, konstrukcję i przeznaczenie poszczególnych typów fortyfikacji.

Jak poinformował sekretarz gminy Świętajno Piotr Szopiński, realizacja tego projektu jest możliwa dzięki dofinansowaniu uzyskanemu w konkursie przez lokalną Grupę Odnowy Wsi Spychowo. - Inicjatywa była oddolna, wynikała z aktywności mieszkańców, chęci zrobienia czegoś dobrego dla swojej "małej ojczyzny" - zapewnił.

Leśne fortyfikacje w okolicach Spychowa odnalazł i zinwentaryzował na podstawie archiwalnych map i dokumentów leśnik i miłośnik historii Waldemar Ostrowski. Jego zdaniem, turystom zostaną udostępnione obiekty dobrze zachowane i ciekawe pod względem historycznym, zlokalizowane między Spychowską Strugą a jeziorem Zyzdrój Mały.

Zwiedzający będą mogli obejrzeć m.in. schron bojowy do prowadzenia ognia czołowego i różnych typów tzw. schrony bierne, które miały ochraniać piechotę przed ostrzałem artyleryjskim wroga. Dodatkową atrakcją będzie rów przeciwpancerny z 1944 r. oraz liczne wykonane z betonowych kręgów stanowiska dla pojedynczych żołnierzy, nazywane potocznie "garnkami Kocha".

Szczycieńska Pozycja Leśna (niem. Ortelsburger Waldstellung) przecinała Puszczę Piską i była częścią systemu obronnego dawnych Prus Wschodnich. Powstała w latach 1900-1944. Początkowo składała się z murowanych blokhauzów i osłaniających je zasieków. Potem zastąpiły je konstrukcje żelbetowe, a fortyfikacje były kilkukrotnie modernizowane, wzmacniane i rozbudowywane. Budowy ostatnich schronów rozpoczęto w 1944 r. i już nie ukończono. W obu wojnach światowych wojska niemieckie wycofały się na zachód, nie broniąc tych pozycji. Po 1945 r. niektóre z tych obiektów służyły za schronienie oddziałom polskiego podziemia antykomunistycznego.